Đầu phun chữa cháy

Đầu phun chữa cháy Sprinkler được sử dụng rộng rãi trên toàn thế giới và có hơn 40 triệu đầu sprinkler được lắp đặt mỗi năm (Nguồn: Wikipedia). Thiết bị thuộc loại  đầu phun nước tỏa đều lên trên khu vực cháy, mỗi lọai đầu phun khác nhau được thiết kế làm việc ở mỗi ngưỡng họat động riêng và kiểu đầu phun theo lọai cấu trúc của thân đầu phun. Phần lớn các đầu phun Sprinkler phun khoảng 80-100 lít/phút, điều này còn phụ thuộc vào thiết kết của hệ thống. Một số lọai Sprinkler đặc biệt được thiết kế cho phép phun lên đến 400 lít/phút

Đầu phun chữa cháy Sprinkler là gì?
Sprinkler hay còn gọi là đầu phun nước chữa cháy, đầu phun nước dập lửa, đầu phun sprinkler được phân thành các loại chính: gồm phân loại ra làm 3 loại cơ bản: đầu phun sprinkler dạng thường, đầu phun sprinkler dạng thủy ngân và đầu phun sprinkler dạng thủy ngân khô. Phân loại theo kiểu lắp: đầu phun sprinkler quay lên (upringht sprinkler), đầu phun sprinkler quay xuống ( pendent sprinkler),  đầu phun sprinkler quay ngang , đầu phun sprinkler gắn tường (sidewall sprinkler ),.. được sử dụng lắp đặt trong các hệ thống phòng cháy, chữa cháy, dập lửa tự động trong các tòa nhà cao tầng, siêu thị, kho lưu trữ, khách sạn cao tầng, kho dự trữ xăng, dầu,…

Một đầu phun sprinkler hoàn chỉnh được cấu thành từ các thành tố bao gồm phần thân, bộ phận cảm ứng, nút chặn, tấm dẫn hướng. Mỗi bộ phận sẽ có một nhiệm vụ khác nhau giúp đầu phun sprinkler hoạt động một cách tốt nhất.

Thân Đầu Phun Sprinkler
Thân của đầu phun sprinkler là bộ phận tạo nên cấu trúc của đầu phun, nó có khả năng chịu được áp lực lớn như phun nước, phun bọt. Phần trên của thân có bộ cảm ứng nhiệt và bộ phận chặn làm kín nước giúp điều chỉnh hưởng phun nước thích hợp. Thân của đầu phun sprinkler được làm bằng chất liệu kim loại tốt, chống han gỉ, đa số được làm từ đồng hoặc mạ crom.

Bộ Phận Cảm Ứng Nhiệt Của Đầu Phun Sprinkler
Bộ phận cảm ứng của đầu phun sprinkler gồm một bình thủy tinh có chứa thủy ngân bên trong. Khi có cháy, nhiệt độ môi trường sẽ tăng lên nhanh chóng, nếu nhiệt độ cao vượt mức quy định, bình thủy tinh chứa thủy ngân sẽ bị vỡ khiến nút chặn bị rơi ra và giải phóng nước để chữa cháy.

Nút Chặn Của Đầu Phun Sprinkler
Nút chặn có tác dụng ngăn chặn nước trong hệ thống chữa cháy sprinkler không bị rò rỉ ra bên ngoài cùng với bộ phận cảm ứng. Khi gặp sự cố, bình thủy ngân vỡ, nút chặn sẽ rơi ra, nước được phun ra giúp dập tắt đáp cháy.

Tấm Dẫn Hướng Trên Đầu Phun Sprinkler
Tấm dẫn hướng được lắp trên thanh đầu phun đối diện với nút chặn để phun ra ngoài. Tấm dẫn hướng có tác dụng chia đều dòng nước phun ra và làm dòng nước tỏ rộng trên khu vực cháy, tấm dẫn hướng quyết định đến hướng của đầu phun.

Các Thông Số Kỹ Thuật Cơ Bản Của 1 Đầu Phun Sprinkler
Loại đầu phun, kích thước, hệ số K và nhiệt độ nổ là các thông số kỹ thuật liên quan đến đầu phun Sprinkler mà bạn cần biết. Trong phần này, chúng tôi sẽ đưa ra một số thông tin cơ bản về các thông số kỹ thuật này.

Các Loại Đầu Phun Sprinkler
Đầu phun Sprinkler được chia thành 3 loại theo hướng quay bao gồm:

✔️ Đầu phun Sprinkler quay xuống
✔️ Đầu phun Sprinkler quay lên
✔️ Đầu phun Sprinkler quay ngang

Kích Thước Đầu Phun Sprinkler
Tùy theo từng nhà sản xuất mà đầu phun Sprinkler được thiết kế với kích thước đầu phun khác nhau: DN15mm, DN20mm, DN25mm,… tuy nhiên, DN15mm và DN20mm là hai loại kích thước đầu phun Sprinkler thông dụng nhất ở Việt Nam.

Hệ Số K Của Đầu Phun Sprinkler
Trong thông số sản phẩm mà nhà sản xuất cung cấp các bạn sẽ thấy hệ số K chẳng hạn như K=5.6GPM/psi½; K=8GPM/psi½; K=11.2GPM/psi½.

Trong đó:

K là hệ số chi phí nước qua Sprinkler
GPM/psi1/2=GallonPhútPSI√
GallonPhút là lưu lượng nước
Psi là áp suất
Theo công thức tính toán chi phí nước đi qua Sprinkler trong TCVN 7336-2003, chi phí nước Q được tính như sau:

Q=KH−−√
Trong đó:

Q là chi phí nước đi qua Sprinkler (l/s)
K là hệ số chi phí nước qua Sprinkler
H là áp suất tự do trước Sprinkler (m)
Như vậy, K sẽ được tính theo công thức:

K=QH√
Nhiệt Độ Nổ Của Đầu Phun Sprinkler
Các đầu phun Sprinkler trên thị trường hiện nay được thiết kế với nhiều mức nhiệt độ kích hoạt khác nhau, chẳng hạn như: 57°C; 68°C; 79°C; 93°C; 141°C;…

Để hiểu rõ hơn về nhiệt độ nổ của đầu phun Sprinkler, các bạn vui lòng tham khảo nội dung “Nguyên Lý Hoạt Động Của Đầu Phun Sprinkler”.

Theo TCVN 7336:2003: Phòng cháy chữa cháy- Hệ thống Sprinkler tự động- yêu cầu thiết kế và lắp đặt, đầu phun sprinkler phải đảm bảo những yêu cầu cơ bản như sau:

Nhiệt Độ Tác Động Của Các Đầu Phun Sprinkler
Nhiệt độ tác động của các sprinkler trong hệ thống sprinkler chữa cháy bằng nước được quy định như sau:

Khi lắp đặt trong các phòng có nhiệt độ không khí cực đại đến 55°C thì nhiệt độ tác động là: 68°C hoặc 72°C.
Khi lắp đặt trong các phòng có nhiệt độ không khí cực đại từ 56°C đến 70°C thì nhiệt độ tác động là: 93°C.
Khi lắp đặt trong các phòng có nhiệt độ không khí cực đại từ 71°C đến 100°C thì nhiệt độ tác động là: 141°C.
Khi lắp đặt trong các phòng có nhiệt độ không khí cực đại từ 101°C đến 140°C thì nhiệt độ tác động là: 182°C.
Số Lượng Đầu Phun Sprinkler Trong Hệ Thống Chữa Cháy Đường Ống Ướt
Hệ thống đường ống ướt phải được thiết kế sao cho số lượng đầu sprinkler do một bộ van khống chế (kể cả những vòi ở phần cuối nối thêm) không vượt quá số lượng như sau:

Đối với cơ sở nguy cơ cháy thấp: 500 đầu sprinkler
Đối với cơ sở nguy cơ cháy trung bình và cao: 1000 đầu sprinkler
Khi tính toán số lượng sprinkler trong một hệ thống hỗn hợp bao gồm cả khu vực có nguy cơ cháy thấp và nguy cơ cháy trung bình và/ hoặc khu vực có nguy cơ cháy cao, thì số lượng đầu phun sprinkler thực tế trong khu vực có nguy cơ cháy thấp phải tăng gấp đôi. Số lượng này phải cộng với số đầu phun trong khu vực có nguy cơ cháy trung bình và/ hoặc khu vực có nguy cơ cháy cao và tổng số đầu sprinkler không được vượt quá 1000.

Diện Tích Được Bảo Vệ Bởi Một Đầu Phun Sprinkler Và Khoảng Cách Giữa Các Đầu Phun Sprinkler
Nguy cơ cháy    Nhóm tòa nhà và công trình (*)    Diện tích được bảo vệ bởi 1 sprinkler (m²)    Khoảng cách tối đa giữa các sprinkler (m)
Nguy cơ cháy thấp        12    4
Nguy cơ cháy trung bình    Nhóm I    12    4
Nhóm II    12    4
Nhóm III    12    4
Nhóm III đặc biệt    9    3
Nguy cơ cháy cao    Trong quá trình sản xuất    9    3
Bảo quản chồng đống    9    3

Sprinkler theo độ phản ứng nhiệt

Đầu sprinkler không chỉ được phân loại theo vị trí lắp đặt như đầu phun quay lên, đầu phun quay xuống mà chúng còn được phân biệt theo độ nhạy nhiệt của bộ phận cảm biến. An Phát sẽ bổ sung thêm một số loại đầu phun trong hệ thống sprinkler phun nước chữa cháy cụ thể như sau:
– Sprinkler phản ứng nhanh (fast-response sprinkler): Là đầu phun có chỉ số thời gian phản ứng (RTI) nhỏ hơn hoặc bằng 50 (m.s)0,5 và hệ số dẫn (C) nhỏ hơn hoặc bằng 1,0 (m/s)0,5.
– Sprinkler phản ứng đặc biệt (special-response sprinkler): Là đầu phun có chỉ số thời gian phản ứng trung bình (RTI) ở trong khoảng từ 50(m.s)0,5 đến 80(m.s)0,5 và hệ số dẫn (C) nhỏ hơn hoặc bằng 1,0 (m/s)0,5.
– Sprinkler phản ứng tiêu chuẩn (standard-response sprinkler): Là đầu phun có chỉ số thời gian phản ứng (RTI) ở trong khoảng từ 80 (m.s)0,5 đến 350 (m.s)0,5 và hệ số dẫn (C) không vượt quá 2,0 (m/s)0,5.
 Trong hệ thống chữa cháy nước tự động. Đầu phun sprinkler được kích hoạt khi nhiệt độ của đám cháy đạt ngưỡng kích hoạt chữa cháy của bộ cảm biến nhiệt trên đầu phun. Đầu phun sprinkler thực hiện đồng thời hai chức năng vừa là cảm biến nhiệt, vừa là vòi phun nước. Đầu chữa cháy sprinkler được phân bố theo tuyến ống và số lượng được quy định trên một diện tích thiết kế. 

Hệ Thống chữa cháy Sprinkler (tự động)
Hệ Thống Sprinkler là một hệ thống liên kết các đường ống chạy ngầm dưới đất và trên mặt đất, được thiết kế theo những tiêu chuẩn của công nghệ chữa cháy. Phần hệ thống nằm trên mặt đất là một mạng đường ống được thiết kế theo nguyên tắc ”tính toán thủy lực” hoặc nguyên tắc ”định cỡ đường ống” và được lắp đặt bên trong một toàn nhà, chung cư, khách sạn, nhà máy, xí nghiệp. 

Van điều khiển mỗi riser của hệ thống được đặt trên riser hoặc trên đường ống cấp nước cho nó, mỗi riser của hệ thống sprinkler gồm có một thiết bị kích hoạt báo động khi hệ thống khởi động vận hành chữa cháy. Thường thì hệ thống được kích hoạt bằng nhiệt phát ra từ đám cháy, và nó phun nước ra phủ trên khu vực có cháy.

Ứng dụng của đầu phun chữa cháy sprinkler
 Với ưu điểm lắp đặt nhanh, dễ dàng và không tốn nhiều chi phí như các hệ thống chữa cháy chuyên dụng khác. Đầu phun chữa cháy  Spinkler được ứng dụng rộng rãi trong các toà nhà cao tầng, nhà xưởng, công trình,nhà máy, thư viện, khu vực nguy hiểm thấp và trung bình

Hướng Dẫn Kiểm Tra Và Bảo Trì Đầu Phun Sprinkler Đúng Tiêu Chuẩn
Trước khi ngắt van chính hệ thống chữa cháy để tiến hành bảo trì nên xin phép và thông báo đến bộ phận có liên quan cũng như những người bị ảnh hưởng bởi hành động này.

– Tiến hành kiểm tra các đầu phun, sprinkler có dấu hiệu ăn mòn hoặc rò rỉ phải được thay thế. 

– Đầu phun không được sơn, mạ, tráng, hoặc thay đổi khác so với lúc sản xuất; sprinkler bị thay đổi phải được thay mới.

– Các sprinkler sau khi xảy ra hỏa hoạn mà vẫn chưa kích hoạt nếu bị tiếp xúc với các chất sinh ra do cháy mà không làm sạch được bằng vải hoặc bàn chải lông thì phải thay thế.

– Thường xuyên kiểm tra sự ăn mòn của sprinkler để đảm bảo tính toàn vẹn của đầu phun trong môi trường lắp đặt.

Các loại khác loại đầu phu chữa cháy khác
– Sprinkler mở/đóng (on/off sprinkler): Là đầu phun mở lặp lại do tác động của nhiệt và đóng kín nếu phần tử nhạy cảm nhiệt nguội tới một nhiệt độ xác định trước.
– Sprinkler hướng xuống dưới có nhiều miệng phun (multiple-orifice pendent sprinkler): Là đầu phun có hai hoặc nhiều miệng phun trên đường ra được bố trí để phân bố nước hướng xuống dưới với đặc tính và số lượng quy định để bảo vệ cho một diện tích xác định.
– Sprinkler được phủ bảo vệ (coated sprinkler): Là đầu phun được phủ lớp bảo vệ chống ăn mòn.
– Sprinkler có tấm chắn (sprinkler with water shield): Là đầu phun sử dụng trong các giàn hoặc dưới mạng lưới để hở, được trang bị tấm chắn lắp đặt phía trên phần tử phản ứng nhiệt để bảo vệ sprinkler khỏi các va chạm vật lý và tránh các tác động do quá trình phun nước của các sprinkler cao hơn.
– Sprinkler có vùng bao phủ mở rộng (extended-coverage sprinkler): Là đầu phun có diện tích bao phủ quy định lớn hơn diện tích bao phủ của sprinkler thông thường, sprinkler phun sương, sprinkler phun sương phẳng hoặc sprinkler bên vách.

Các Đầu Phun Sprinkler Phổ Biến Tại Việt Nam

Hiện nay, trên thị trường Việt Nam có rất nhiều dòng sản phẩm đầu phun sprinkler khác nhau, với đủ loại đầu phun ngang, đầu phun hướng lên, đầu phun hướng xuống để bạn lựa chọn.

Trong phần này, chúng tôi sẽ giới thiệu với các một số đầu phun sprinkler được lựa chọn sử dụng nhiều nhất tại nước ta.

Đầu Phun Sprinkler Tyco
Đầu phun sprinkler Tyco là sản phẩm của Tyco International PLC– một công ty hệ thống an ninh được thành lập tại Cộng hòa Ireland, với trụ sở hoạt động tại Princeton New Jersey, Hoa Kỳ. Tyco International hiện hoạt động trong 2 mảng chính là giải pháp bảo mật và phòng cháy chữa cháy.

Tham khảo: Đầu Phun Sprinkler Tyco

Đầu phun sprinkler Tyco có nhiều loại để khách hàng lựa chọn: đầu phun ngang, đầu phun hướng xuống, đầu phun hướng lên; tất cả các dòng sản phẩm mang thương hiệu Tyco đều có chất lượng cao đạt tiêu chuẩn UL& FM.

Đầu phun sprinkler Tyco là dòng sản phẩm hoạt động ổn định, bền lâu. Phần khung được làm từ chất liệu tốt đảm bảo chắc chắn, không bị rỉ sét, tự động cấp nước khi có đám cháy xảy ra.

Đầu Phun Sprinkler Viking
Đầu phun sprinkler Viking là sản phẩm của Tập đoàn Viking (Mỹ) đạt tiêu chuẩn UL& FM. Trong gần 100 năm, cái tên Viking vẫn luôn là một trong những đơn vị đi đầu trong lĩnh vực sản xuất các thiết bị phòng cháy, chữa cháy.

Viking hiện đang cung cấp ra thị trường rất nhiều loại đầu phun sprinkler khác nhau từ đầu phun sprinkler thông thường có bầu nổ đến đầu phun sprinkler loại khô hay các loại đầu phun dùng dây chì dẫn cháy theo các hệ số K Factor với nhiều kích thước từ 1/2”; 3/4”; 1”;…

Tham khảo: Đầu Phun Sprinkler Viking

Đầu Phun Protector
Đầu phun Protector là một trong những dòng sản phẩm của thương hiệu Protector (Đài Loan) có chất lượng vượt xa yêu cầu thử nghiệm KFI và đáp ứng tiêu chuẩn UL& FM.

Sự khác biệt của đầu phun Protector với các dòng sản phẩm khác chính là những cải tiến ưu việt trong thiết kế của nó. Nó giúp nước tỏa đều khắp khu vực có cháy trong phạm vi cho phép; diện tích phun tỏa của từng loại đầu phun sẽ khác nhau tùy theo cấu trúc mỗi loại.

Tham khảo: Đầu Phun Protector

Đầu Phun Drencher
Ngoài những đầu phun Sprinkler được sử dụng trong hệ thống chữa cháy nước thông thường, trên thị trường các bạn còn có thể tìm thấy loại đầu phun Drencher- đầu phun màng ngăn được sử dụng cho hệ thống hồng thủy.

Đầu phun Drencher Fuxeon là sản phẩm được sản xuất tại Trung Quốc. Với giá thành phải chăng, chất lượng quốc tế, đầu phun Drencher Fuxeon cũng là một dòng sản phẩm mà bạn có thể cân nhắc lựa chọn và sử dụng.

Đầu phun Mintai

Đầu phun Mintai là một trong những dòng sản phẩm của thương hiệu Mintai ( Trung Quốc ) có chất lượng vượt xa yêu cầu thử nghiệm KFI và đáp ứng tiêu chuẩn UL& FM.Với giá thành phải chăng, chất lượng quốc tế, đầu phun Mintai cũng là một dòng sản phẩm mà bạn có thể cân nhắc lựa chọn và sử dụng.

Trên đây là một số vấn đề cơ bản về đầu phun sprinkler, hi vọng những thông tin mà chúng tôi cung cấp sẽ hữu ích với bạn.

 


Đã thêm vào giỏ hàng